“Learn how the world operates, than operate the world to make it better”

The World Beyond Hospital Walls

 

Op 15 november 2003 vond in Amsterdam het internationalestudentencongres ‘The World Beyond Hospital Walls’ plaats, georganiseerd door de IFMSA-NL (International Federation of Medical Students’ Associations - The Netherlands). Op meerdere locaties binnen de Vrije Universiteit kregen de 120 aanwezigen een uitgebreid aanbod van plenaire lezingen en workshops voorgeschoteld.

 

Dit brede congres, mede mogelijk gemaakt door ondersteuning van de NVMP, trok bezoekers uit Nederland, Spanje, Ierland, Engeland en Duitsland. Met sprekers uit London, La Paz en Mogadishu werd het internationale aspect nogmaals benadrukt.

De dag was onderverdeeld in drie Global Health-thema’s: Refugees and Health, The AIDS Pandemic en Global Conflicts.

 

Dagvoorzitter was dr. Mike Rowson, Executive Director van Medact. Hij begon de dag met een boeiende toespraak over hoe verschillende factoren, nationaal en internationaal, gezondheid kunnen beïnvloeden. Daarbij bracht hij, ondersteund door indrukwekkende feiten en cijfers, vooral de negatieve invloed van armoede op gezondheid naar voren.

 

Het thema Refugees and Health werd ingeleid door de 23-jarige Sahro Mohamed, vluchtelinge uit Somalië en studente Culturele Antropologie. Met haar beeldende verhaal over haar persoonlijke ervaring als vluchtelinge wist ze de aanwezigen uitermate te boeien. Geïllustreerd door enkele gedichten, wist haar emotionele en nauwgezette verhaal de zaal tot een indrukwekkende stilte te bewegen. Een bijzonder sterke opening, waarbij duidelijk werd dat het belang om vluchtelingen zelf aan het woord te laten komen, in plaats van er slechts afstandelijk over te blijven praten, onderstreept werd.

 

Vervolgens konden de deelnemers kiezen tussen verschillende workshops binnen het thema Refugees

and Health. Workshops werden gegeven door sprekers  van Vluchtelingenwerk en WEMOS, beide aansluitend op de inleiding van Mike Rowson. Door drs. Ina van Zessen (Vluchtelingenwerk Nederland) werd de rol van haar organisatie in de opvang en begeleiding van asielzoekers uiteengezet. Tegelijkertijd gaf drs. Vincent Kramer (WEMOS), ondersteund door zijn Boliviaanse collega dr. Javier Valencia, de druk van de schuldenlast van ontwikkelingslanden op indrukwekkende wijze weer. Ook verleende prof. dr. Joop de Jong op unieke wijze inzicht in de psychologische druk die uitgeoefend wordt op vluchtelingen, niet alleen tijdens de vlucht zelf, maar ook binnen de ‘veilige’ muren van een opvangcentrum.

 

Na de middagpauze kwam het thema The AIDS Pandemic aan bod. Dr. Jos Van Roosmalen (LUMC) probeerde de luisteraars, met zijn ruime ervaring als gynaecoloog in Tanzania, een beeld te schetsen van de consequenties van AIDS voor Afrika.

Vervolgens gaf dr. Joost van der Meer (Artsen zonder Grenzen) een impressie van de rol van de farmaceutische industrie in het verstrekken van anti-virale middelen tegen AIDS. Daarna volgden nog enige workshops over onderwerpen met betrekking tot de AIDS-problematiek. Dit op verschillende niveaus. Dr. Karen Lindenburg behandelde de toename van HIV-geïnfecteerden in Amsterdam vanuit haar perspectief als onderzoekster bij de GG&GD, prof. dr. Annemieke Richters en dr. Iris Shiripinda (LUMC) behandelden socio-culturele aspecten rondom AIDS, terwijl dr. Jaime Miranda (MedAct) een lans brak voor het behandelen van Global Health onderwerpen in het medisch curriculum, waaronder de socio-culturele gevolgen van de AIDS-pandemie.

 

Tenslotte kwam het thema Conflicts aan bod. In twee plenaire sessies probeerden resp. dr. Leo van Bergen (VUMC) en dr. Dick Leurdijk (Clingendael Instituut) de medisch studenten van alles te vertellen over oorlogsvoering. In het eerste relaas werd de geschiedenis van de medische oorlogsvoering uiteengezet. Hierbij werd duidelijk gemaakt dat de arts in oorlogstijd voortdurend een wankel evenwicht moet bewaren tussen weldoen aan de patiënt en het aanleveren van nieuwe troepen voor het front: met de ene hand behandelt men de patiënt, met de andere hand jaagt men hem weer de dood in.

De interactieve discussie van dr. Dick Leurdijk behandelde een heel ander aspect van conflict en conflicthantering: de rol van internationale verdragen en internationale verdragsorganisaties. Vooral dit onderwerp was voor de meeste medische studenten terra incognita, en mede daardoor bijzonder interessant. Eén van de workshops die volgden werd gegeven door prof. dr. Annemieke Richters (LUMC). Tijdens haar zeer interactieve workshop werd aan de hand van videofragmenten de invloed van de medische wereld op wapenindustrie en vice versa getoond. Dr. Wim Wertheim vertelde op boeiende wijze over zijn persoonlijke ervaringen als militair arts, terwijl dr. Johan van der Dennen (NVMP) een belangrijk inzicht gaf in de evolutionaire aspecten die van invloed zijn op oorlogsvoering. Vooral de inhoud van deze laatste workshop was indrukwekkend.

 

De dag werd afgesloten met een borrel en een diner. Zowel de sprekers als de circa 120 deelnemers waren erg positief. Uit de eerste evaluatie mag ook geconcludeerd worden dat zowel sprekers als publiek het congres als ‘goed’ hebben ervaren, zowel wat betreft de organisatie als de inhoudelijke aspecten.

 

Onze doelstelling voor het organiseren van dit congres was het vergroten van awareness onder studenten: om in te zien dat de rol van de toekomstig arts verder reikt dan de vier muren van een ziekenhuis, verder reikt dan een huisartspraktijk in een klein dorp.

 

De dagen na afloop van het congres werden we nog voortdurend aangesproken over de inhoud van de behandelde onderwerpen: waar konden studenten meer informatie krijgen, waar hadden we de sprekers vandaan. Kortom: men was geïnspireerd door het aangebodene en men wilde er mee verder gaan. Voor een aantal aanwezigen zijn we dan ook in onze opzet geslaagd: de nieuwsgierigheid naar de grotere verbanden tussen gezondheidszorg en global health, gezondheidszorg en global wealth en gezondheidszorg en vredesvraagstukken is gewekt, de oogkleppen zijn afgedaan.

 

We kunnen dus terugkijken op een lange maar ook zeer geslaagde congresdag!